Hoofdpagina
Het is vandaag vrijdag 9 oktober 2026. Er zijn in totaal 21.922 bronnen.
Darwin, Charles (1860) - Het ontstaan der soorten
(voluit: Het ontstaan der soorten van dieren en planten door middel van de natuurkeus, of het bewaard blijven van bevoorregte rassen in den strijd des levens) is voor het eerst gepubliceerd in het Engels in 1859. Deze eerste Nederlandse vertaling door T.C. Winkler werd gepubliceerd in 1860 in twee "stukken": hoofdstuk 1 t/m 7 en hoofdstuk 8 t/m 14.
Tegenwoordig zou de term "natuurkeus" (natural selection) in de volledige titel eerder worden vertaald als "natuurlijke selectie".
Het ontstaan der soorten (Engels: The Origin of Species) is het bekendste boek van de Britse bioloog Charles Darwin.
In het boek zet Darwin zijn evolutietheorie uiteen. Die stelt dat al het leven op aarde een gemeenschappelijke afstamming heeft, en dat natuurlijke selectie het belangrijkste mechanisme is voor de evolutie van soorten.
Het boek geldt als een van de belangrijkste wetenschappelijke werken in de geschiedenis. In de tijd dat het gepubliceerd werd veroorzaakte het opschudding omdat het de vormenrijkdom van het leven op aarde toeschreef aan een mechanisch proces in plaats van aan een bovennatuurlijke intelligentie. Weliswaar hadden anderen al eerder geopperd dat er iets als evolutie of natuurlijke selectie zou kunnen bestaan, maar 'De oorsprong der soorten' is het eerste werk waarin uit deze concepten de uiterste consequentie wordt getrokken.— Ontleend aan De oorsprong der soorten op Wikipedia, de vrije encyclopedie.
- De tekst begint als volgt:
Toen ik aan boord van het schip the Beagle als natuurkundige eene reis rondom de aarde maakte, werd ik vooral getroffen door sommige bijzonderheden en feiten, betreffende de verspreiding der dieren en planten van Zuid-Amerika, en de geologische betrekkingen van de tegenwoordige tot de verledene bewoners van dat gedeelte der aarde. Die feiten, meende ik, verspreidden eenig licht over het ontstaan der soorten—dat grootste aller geheimen, zooals het door zekeren wijsgeer is genoemd. Bij mijne terugkomst in 1837 werd het mij hoe langer hoe duidelijker, dat er misschien veel ter beantwoording dier groote vraag gedaan zou kunnen worden, door namelijk alle feiten die eenige betrekking hadden tot het onderwerp, te verzamelen en onderling te vergelijken. Na vijf jaren van studie in die rigting schreef ik eenige opmerkingen ter neder; in 1844 werkte ik die uit tot eene schets; en van dien tijd tot op den tegenwoordigen heb ik niet opgehouden telkens over het onderwerp na te denken. Ik vermeld deze persoonlijke bijzonderheden slechts met het doel om te bewijzen, dat ik niet te haastig ben geweest in het nemen van een besluit.
Lees het hele boek: Darwin - Het ontstaan der soorten (1860)
Welkom bij Wikisource
Wikisource is een verzamelplaats voor bronteksten en vertalingen van bronteksten in verschillende talen die ofwel tot het publiek domein behoren, ofwel onder een vrije licentie zoals Creative Commons of GFDL zijn vrijgegeven.
Wikisource is een onderdeel van de Wikimedia Foundation, waarbinnen ook Wikipedia is gesitueerd. Artikelen in publiek domein op Wikisource mogen door iedereen zonder auteursrechterlijke belemmeringen worden geraadpleegd, geciteerd en vermenigvuldigd. Voor teksten opgenomen onder de Creative Commons licentie CC BY-SA geldt verplichte naamsvermelding.
Indexen
Artikelindex · Categorieën
Willekeurig:
Artikel · Categorie · Gebruikerspagina
Hoofdportalen:
Alle ·
Auteurs ·
Beeldende kunst ·
Geschiedenis ·
Krijgswetenschap ·
Kunstgeschiedenis ·
Land- en volkenkunde ·
Middelnederlands ·
Muziek ·
Natuurwetenschappen ·
Occulte wetenschappen ·
Psychologie ·
Recht ·
Religie ·
Taal- en letterkunde ·
Techniek ·
Toneel
Meest recent toegevoegde bronnen
- Anoniem (23 maart 1931) ‘Mensch of machine?’, in: Soerabaiasch-Handelsblad. (8 mei 2026).
- Anoniem (10 december 1811) ‘Vlugge blik over verscheidene omwentelingen in de wijsbegeerte voorgevallen’, in: Feuille politique du département du Zuiderzée = Staatkundig Dagblad van het Departement der Zuiderzee. (24 maart 2025).
- Anoniem (6 maart 1700) ‘Weenen den 20 February’, in: Oprechte Haerlemse Saturdaegse Courant. (22 maart 2025).
- Anoniem (18 maart 1899) ‘Komt Dreyfus weer voor een krijgsraad?’, in: Leeuwarder Courant. (21 maart 2025).
- Anoniem ([1620]) Copy van een seecker Boecxken dat onlanckx is vvt ghegaen, trackterende van een Miraeckel oft Spectakel, dat te Amsterdam gheschiet is van eenen groenen Linden boom, die ghestaen heeft voor het Huys en oock recht voor die deure van Reynier Paeu Borgemeester van Amsterdam. En den seluen boom is in vier-en-twintich uren dor gheworden. […], [Antwerpen]: [Abraham Verhoeven]. (20 maart 2025).
- Anoniem (18 maart 1899) ‘De economische politiek der groote staten in de 17e en 18e eeuw’, in: Leeuwarder Courant. (18 maart 2025).
- Anoniem (14 juni 1940) ‘Generaal de Gaulle’, in: Twentsch Dagblad Tubantia en Enschedesche Courant. (16 maart 2025).
- Friedrich Engels (1886) De ontwikkeling van het socialisme van utopie tot wetenschap, 's-Gravenhage: B. Lievers & Co. (11 september 2023).
- T.C. Winkler (1857) 'De karper Cyprinus carpio L.', in: Album der Natuur, 6e jaargang. (6 mei 2023).
- Douwe Lubach (1857) 'De dood, physiologisch beschouwd,' in: Album der Natuur, 6e jaargang. (28 april 2023)
Zusterprojecten:
Andere Wikimediaprojecten
| Meta-Wiki Coördinatie van alle Wikimediaprojecten |
Commons Verzameling van multimediabestanden | ||
| WikiWoordenboek Woordenboek |
Wikibooks Studieboeken en handleidingen | ||
| Wikispecies Catalogus van alle soorten |
Wikipedia Vrije encyclopedie | ||
| Wikiquote Collectie van uitspraken |
Wikivoyage Vrije, wereldwijde reisgids | ||
| Wikidata Vrije database |
Wikinieuws Vrije nieuwsbron | ||
| Wikiversity Verzameling van vrije onderwijsprojecten |
Incubator Opstarten van nieuwe projecten | ||
| Wikifuncties Bibliotheek met codefuncties |